30e Gebruikerstoernooi

13 juni 2015 Jan Krabbenbos

(Tekst door Ruud Martin)

Afgelopen zaterdagmiddag hebben we in Leiden een zeer leuke, leerzame en boeiende middag met Hans Böhm en Jaap van den Herik beleefd. Aan het begin hebben we kunnen kijken en luisteren naar de schaakcomputer historie van de Turk tot aan de match Deep Blue- Kasparov. Waar Hans dit deed vanuit zijn schaak carrière en schaakkwaliteit deed Jaap dit vanuit zijn ervaringen, wetenschappelijke benaderingen en schaak kwaliteit. Maar zeker ook op hun relaties en vriendschappen met vele betrokkenen gedurende al die mooie jaren. Ze vormden een prima samenspel om ons door de historie te leiden.

Ook de weddenschappen kwamen aan bod tussen de heren en ook nu was er een weddenschap. Wie kan het beste omgaan met de 12 schaakcomputer die door hun gebruikers de engines gestart hadden voor de simultaan. Jaap en Hans beginnen met een uur in de opening fase waarna de evaluatie door de schaakcomputer werd besproken tussen Hans, Jaap en de gebruiker. Vrijwel in alle gevallen waren Hans en Jaap net iets optimistischer over hun kansen dan de schaakcomputers. In het tweede uur werden nog een tiental zetten in het middenspel gespeeld. En we sloten af met een arbitrage door Hans en Jaap in samenspraak met de eigenaar/gebruiker.

[pgn initialHalfmove=16 autoplayMode=none]

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Hans/Jaap”]

[Black “CXG Concerto”]

[Result “0-1”]

1. d4 Nf6 2. c3 d5 3. Bg5 Bg4 4. h3 Bh5 5. Nd2 e6 6. Ngf3

h6 7. Bf4 Bd6 8. Bxd6 Qxd6 9. e3 Nbd7 10. Qb3 b6 11. Bd3 c5

12. Qa3 O-O 13. g4 Bg6 14. Bxg6 fxg6 15. O-O-O Qc7 16. Kb1

Ne4 17. Rhf1 a5 18. Nxe4 Rxf3 19. Nd2 {Jaap neemt over.

Schaakcomputer waardeert op 0,35 voordeel zwart. Hans en

Jaap geven aan dat wel klopt. Analyse op Shredder geeft

0,82 voordeel wit.} Rxh3 20. Qb3 Rf8 21. Qc2 Kh7 22. Qd3

c4 23. Qe2 Qh2 0-1

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Hans/Jaap”]

[Black “Mephisto Polgar”]

[Result “1-0”]

1. d4 d5 2. c3 Bf5 3. Bg5 Nf6 4. e3 Ne4 5. Bf4 e6 6. Nd2

Bd6 7. Nxe4 Bxe4 8. Nf3 Bxf4 9. exf4 Qf6 10. g3 g5 11. Bd3

gxf4 12. Bxe4 dxe4 13. Ne5 Nd7 14. Nxd7 Kxd7 15. Qe2 Qf5

16. O-O-O f3 17. Qe3 Qd5 18. b3 f5 19. c4 {Jaap neemt over.

Schaakcomputer waardeert op 0,68 voordeel zwart. Hans en

Jaap geven aan dat zwart slechter staat. Analyse op

Shredder geeft licht voordeel wit.} Qd6 20. d5 e5 21. c5

Qa6 22. Kb1 Rag8 23. Qc3 Re8 24. Rd2 Kc8 25. d6 Kd7

26. dxc7+ Kxc7 27. Rhd1 1-0

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Hans/Jaap”]

[Black “Novag Diablo 68000”]

[Result “1-0”]

1. d4 Nf6 2. c3 g6 3. Bg5 Bg7 4. Nd2 h6 5. Bh4 d5 6. e3

Nbd7 7. f4 O-O 8. Bd3 Ne8 9. Ngf3 c5 10. g4 Nd6 11. Ne5 c4

12. Bc2 Nxe5 13. fxe5 Nb5 14. Qf3 Be6 15. h3 Rc8 16. O-O

Qd7 17. Kh1 h5 18. Rg1 hxg4 19. hxg4 {Jaap neemt over.

Schaakcomputer waardeert op 0,40 voordeel wit. Hans en Jaap

geven aan dat wel klopt. Analyse op Shredder geeft 0,51

voordeel wit.} Bh6 20. Rg2 Rc6 21. Rag1 Nc7 22. Rh2 Bg7

1-0

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Hans/Jaap”]

[Black “Novag Super Expert C”]

[Result “1/2-1/2”]

1. d4 e5 2. dxe5 Nc6 3. Nf3 Qe7 4. Nbd2 Nxe5 5. Nxe5 Qxe5

6. Nf3 Qa5+ 7. Qd2 Qxd2+ 8. Bxd2 Nf6 9. O-O-O d6 10. g3 Ne4

11. Be1 Be6 12. Nd4 Bc4 13. f3 Nc5 14. b3 Be6 15. Bc3 Bd7

16. e4 a6 17. a4 Be7 18. Nf5 {Jaap neemt over.

Schaakcomputer waardeert op 0,04 voordeel wit. Hans en Jaap

geven aan dat wit beter staat. Analyse op Shredder geeft

0,51 voordeel wit.} Bxf5 19. exf5 O-O 20. Bg2 c6 21. Rhe1

Rfe8 1/2-1/2

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Hans/Jaap”]

[Black “Revelation II Glasgow TM”]

[Result “1-0”]

1. d4 {0s} d5 2. c3 Nf6 3. Bg5 Nc6 4. Nf3 Bf5 5. e3 e6

6. Bd3 Bxd3 7. Qxd3 Bd6 8. Nbd2 O-O 9. e4 Be7 10. e5 Nh5

11. h4 h6 12. g4 hxg5 13. hxg5 Bxg5 14. Rxh5 Bxd2+ 15. Kxd2

f6 16. Rah1 Kf7 17. Rh7 Rg8 18. R1h6 Kf8 19. Rh5 Kf7

20. Nh4 {Jaap neemt over. Schaakcomputer waardering niet op

te vragen. Hans en Jaap geven aan dat wit beter staat.

Analyse op Shredder geeft +4,86 voordeel wit.} Rb8 21. Qg6+

Kf8 22. Rxg7 Nxe5 23. Rxg8+ Ke7 24. Rh7+ Kd6 1-0

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Hans/Jaap”]

[Black “Fidelity Excel 68000 Mach II”]

[Result “1-0”]

1. d4 Nf6 2. c3 d5 3. Bg5 Ne4 4. h4 Nxg5 5. hxg5 Bf5 6. e3

Nd7 7. f4 e6 8. Bd3 Bd6 9. Nf3 O-O 10. g4 c6 11. Qe2 Bg6

12. Bxg6 hxg6 13. Qh2 f6 14. gxf6 Rxf6 15. Ng5 Kf8 16. Qh7

Ke7 17. Qxg7+ 1-0

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Jaap/Hans”]

[Black “MMIV +HG440 10 Mhz”]

[Result “1-0”]

1. d4 Nf6 2. c4 e6 3. g3 d5 4. Bg2 c6 5. Nd2 Bb4 6. Ngf3

dxc4 7. a3 Ba5 8. O-O b5 9. Ne5 Bb7 10. e3 Nfd7 11. f4 O-O

12. a4 a6 13. b3 c3 14. Ne4 Qc7 15. Qd3 b4 16. Ng5 g6

17. h4 {Hans neemt over. Schaakcomputer waardeert op 0,77

voordeel zwart. Jaap geeft aan dat hij een paardoffer (of

zelfs twee) wil uitvoeren voor een betere stelling. Hans

stelt h4 voor als voortzetting. Analyse op Shredder geeft

1,41 voordeel zwart.} (17. Nxh7 Kxh7 18. Nxf7 Rxf7)

17… Nxe5 18. fxe5 Bb6 19. a5 Bxa5 20. Ra2 Bb6 21. Raf2

Qe7 22. Rxf7 Rxf7 23. Rxf7 Qxg5 24. hxg5 Kxf7 25. Qf1+ Ke7

26. Qf6+ Kd7 27. Qf7+ Kc8 1-0

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Jaap/Hans”]

[Black “Saitek President”]

[Result “1/2-1/2”]

1. e4 c5 2. Nf3 Nc6 3. d4 cxd4 4. Nxd4 Nf6 5. Nc3 d6 6. Bc4

e6 7. O-O Be7 8. Kh1 O-O 9. f4 Nxe4 10. Nxe4 d5 11. Nxc6

bxc6 12. Bd3 dxe4 13. Bxe4 Ba6 14. Qxd8 Raxd8 15. Re1 Bc5

16. Be3 Bxe3 17. Rxe3 {Hans neemt over. Schaakcomputer

waardering +0,90 voor zwart. Hans en Jaap geven echter aan

dat wit beter staat. Analyse op Shredder geeft +0,22

voordeel wit.} Rd6 18. g3 c5 19. Kg1 Rb8 20. Rb3 Rbb6

21. Re1 Rd2 22. Ree3 Bc4 23. Rxb6 axb6 24. b3 Ba6 25. Bd3

Bb7 26. Re2 Rxe2 27. Bxe2 f6 1/2-1/2

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Jaap/Hans”]

[Black “Fidelity Prestige Elite AG2”]

[Result “0-1”]

1. Nf3 d5 2. g3 Nf6 3. Bg2 Bf5 4. d3 Nbd7 5. b3 e5 6. Bb2

Bb4+ 7. c3 Bd6 8. O-O O-O 9. Nh4 Be6 10. c4 c6 11. e4 Qb6

12. Nc3 Qa5 13. Re1 Bb4 14. Qc2 d4 15. a3 Bxc3 16. b4 Qc7

17. Bxc3 {Hans neemt over. Schaakcomputer waardering geeft

+3,03 aan voor zwart. Hans en Jaap geven aan dat wit

verloren staat. Analyse op Shredder geeft +2,99 voordeel

zwart.} dxc3 18. Qxc3 Rad8 19. h3 c5 20. b5 Nh5 21. Re3 f6

22. Kh2 Nb6 23. Bf3 Qf7 24. a4 Nc8 25. Ra3 Nd6 26. Ra1 Rd7

27. Qe1 Rfd8 28. Qe2 g6 0-1

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Jaap/Hans”]

[Black “CXG Sphinx 50 Plus 2.0”]

[Result “1/2-1/2”]

1. g3 Nf6 2. Bg2 d5 3. d4 e6 4. Nf3 c6 5. O-O Bd6 6. c4

Nbd7 7. Nbd2 O-O 8. b3 b6 9. Bb2 Bb7 10. Re1 Re8 11. Rc1

Qe7 12. e4 Nxe4 13. Nxe4 dxe4 14. Rxe4 Nf6 15. Rh4 c5

16. dxc5 Bxc5 17. Qc2 {Hans neemt over. Schaakcomputer

waardering =0,11 voor wit. Hans en Jaap geven aan dat wit

inderdaad beter staat. Analyse op Shredder geeft ook maar

marginaal voordeel. +0,09 voordeel wit.} h6 18. Ne5 Bxg2

19. Kxg2 Rad8 20. Rd1 Rxd1 21. Qxd1 Rd8 22. Qe2 a6 23. Bc3

Qc7 24. Qf3 Nh7 25. Qc6 Qxc6+ 26. Nxc6 Rd3 27. Bb4 Bxb4

28. Nxb4 Rd2 1/2-1/2

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Jaap/Hans”]

[Black “Mephisto Phantom”]

[Result “1/2-1/2”]

1. f4 e5 2. d3 d6 3. e4 Nc6 4. Nf3 Nf6 5. Be2 Be7 6. c3 O-O

7. O-O Bd7 8. c4 Ng4 9. h3 Nf6 10. Nc3 Nd4 11. Nxd4 exd4

12. Nd5 b5 13. b3 bxc4 14. bxc4 {Hans neemt over.

Schaakcomputer waardeert op 0,20 voordeel zwart. Hans en

Jaap stemmen hiermee in. Shredder geeft +0,14 aan voor

wit.} Nxd5 {Zwart heeft technische problemen, komt pas laat

weer aan zet. } 15. cxd5 Rb8 1/2-1/2

[Event “CSVN Gebruikers Toernooi 13-6-2015”]

[Site “Leiden”]

[Date “2015.06.13”]

[Round “1”]

[White “Jaap/Hans”]

[Black “Turbostar 432”]

[Result “1-0”]

1. e4 c6 2. d4 d5 3. e5 Bf5 4. Bd3 Bxd3 5. Qxd3 e6 6. Ne2

c5 7. c3 Nd7 8. O-O Ne7 9. Be3 Qb6 10. b3 Nf5 11. Ng3 cxd4

12. cxd4 Nxe3 13. fxe3 Be7 14. Nd2 O-O 15. Rac1 Qa5 16. Rc2

Qb6 17. Nf3 {Hans neemt over. Schaakcomputer kan geen

waardering afgeven.. Hans en Jaap geevn aan dat de partij

exact in evenwicht is. Shredder meldt 0.13 voor wit.} Rac8

18. Rfc1 Rxc2 19. Rxc2 f6 20. exf6 Bxf6 21. Qc3 h6 22. Qc7

Rf7 23. Qxb6 Nxb6 24. a4 Kh7 25. a5 Nd7 26. Rc7 Bd8

27. Rxb7 Bxa5 1-0

[/pgn]

De eindstand was 8 punten voor Hans en Jaap en 4 punten voor de schaakcomputers waarbij twee schaakcomputer winnend konden afsluiten, 4 remise partijen werden overeengekomen en 6 partijen dus als winst voor de simultaangevers werden aangemerkt. Twee winst partijen tegen de Excel 68000 Mach II en de Glasgow Emulatie op de Revelation II werden al tijdens de twee uren bijgeschreven. De overige 10 partijen werden dus na 2 uren gearbitreerd.

Een mooie overwinning voor de heren, echter hebben de machines het ook goed gedaan. De simultaan is niet ten volle gespeeld, om binnen de twee uren te blijven, maar mijn vermoeden is dat de eindstand niet veel anders was geweest als we uitgespeeld hadden. Het ging om fun en leerzaamheid. En dat hebben we bereikt.. Hoe de weddenschap tussen beide heren is verlopen is ons niet medegedeeld, misschien horen we dat over 5 jaren nog wel een keer… Rivaliteit tussen beide heren en hun toch wel verschillende spel en kijk op de stellingen, ook tijdens de arbitrage, doet vermoeden dat zij hier nog wel een keer een biertje of wijntje over drinken.

De volgende machines vielen op tijdens de simultaan en Hans en Jaap konden prijzen uitdelen voor Mooiste Partij, Mooiste Design en Mooiste zet. De mooiste partij viel ten deel aan de CXG Concerto, deze stond gewonnen na 2 uren. Mooiste design was voor de Phantom Robot, deze machine heeft Hans Bohm ook in zijn bezit en daar was hij altijd verwonderd en geboeid over de zelfzettende stukken op het bord. De beste zet was voor de Fidelity Prestige met Avantgarde 2 hardware en programma. Daar werd Jaap verschalkt in verlies van een kwaliteit wat hem een achterstand opleverde van 3,00 punten.

1. Mooiste Partij en Winst tegen Hans/Jaap : CXG Concerto, gebruiker Paul Wiselius , een machine met een programma van 1993 van Gyula Horvath, met de zwakste ELO van alle 12, zijnde 1780. Eenvoudige machine, plastic, compact, maar met een sterk programma. De Horvaths waren er al bij met de Aegon toernooien. Machine gebaseerd op de H8 processor. Openingsboek zo’n 3000 posities.

Gyula Horvath started writing chess programs in 1985. His program won the Amateur World Chess Championship in 1987 and the Personal Computer Chess Champion title in 1988 and 1989. His wife, Szuzsa, joined the development in 1986. She is mainly active in testing the program and in designing and programming the graphics of the commercial versions of the program. Both of them pursue chess programming as a hobby – Gyula works as a marketing researcher and Zsuzsa works as a telemarketing assistant.

2. Mooiste Design en Remise tegen Hans/Jaap : Mephisto Phantom Robot, gebruiker Joop de Feijter. De zelf zettende computer zonder arm. Dan en Kate Spracklen als programmeurs. Ook niet al te sterk, 1872 ELO. En technische problemen tijdens de partij, dat gebeurt ook.. De machines zijn dan ook 20-30 jaren oud. Deze machines was toen zo’n 750 Euro. geen klein bedrag. Machine gebaseerd op de 65C02 processor. Ook hier het openingsboek zo’n 3000 posities.

Dan Spracklen, an American computer scientist and microcomputer chess pioneer. With his wife Kathe, Dan started chess programming in 1977 on a Z-80 based Wavemate Jupiter III in assembly language. Their first program, Sargon had a one or two ply search without quiescence but exchange evaluation. After the success at The Second West Coast Computer Faire MCCT in March 1978, and the shared third place at ACM 1978, the Spracklens became professional computer chess programmers. Sargon II was ported to various early home computers, for instance TRS-80 and 6502 based Apple II, as well as dedicated units as Chafitz ARB Sargon 2.5.

3. Mooiste Zet en Winst tegen Hans/Jaap : Fidelity Prestige met Avant Garde 2, gebruiker Rob van Son. Ook hier de Spracklens als programmeurs. ELO 2036 (bij 30 seconden per zet), dus gemiddeld al een sterk programma. En een 68000 processor, dus 16 bits. Met 128Kbyte Hash ! Openingsboek zo’n 8000 posities.
Dit was oorspronkelijk een normale Fidelity Prestige, maar is omgebouwd naar de hardware en het programma van de Avantgarde 2. Oorspronkelijk eigendom van Jan Louwman, maar nu van Rob van Son.

Rest mij om alle deelnemers, Luuk Hofman en de simultaangevers Hans Böhm en Jaap van den Herik nogmaals te bedanken voor hun tijd en passie. En de bezoekers ook bedankt, het heeft geleid tot een succesvol 30e gebruikerstoernooi.

Onderstaande foto’s zijn gemaakt door Jan Krabbenbos

De onderstaande foto’s zijn gemaakt door Rob van Son:

De onderstaande foto’s zijn gemaakt door Paul Wiselius:

{gallery}gt30pw{/gallery}